erkenning

Voorwaarden erkenning - 
wie moet toestemmen?

Toestemming

De wet spreekt steeds over ‘vooraf toestemmen’.
De toestemming van kind, reeds bekende ouder of wettelijk vertegenwoordiger kunnen gegeven worden:

  • voor de erkenning in een authentieke akte. Dit kan een notariële akte zijn of een akte van de burgerlijke stand. De toestemming kan in een buitenlandse authentieke akte gegeven worden.
  • tijdens de opmaak van de erkenningsakte. De persoon die moet toestemmen is aanwezig en tekent de erkenningsakte samen met de erkenner en de ambtenaar van de burgerlijke stand.

Er zijn drie mogelijke situaties, waarin telkens een andere persoon moet toestemmen:

large_voorwaarden_erkenning.png

1. Meerderjarig of ontvoogd kind

Een meerderjarig of ontvoogd kind kan alleen erkend worden indien het kind daarin vooraf toestemt. (Artikel 329bis §1 burgerlijk wetboek)
De toestemming is niet vereist indien:

  • Een proces verbaal van de rechtbank wordt voorgelegd waarin geoordeeld wordt dat het kind niet wilsbekwaam is.
  • Het kind onbekwaam werd verklaard om met zijn erkenning in te stemmen en een zelfde proces-verbaal van de rechtbank wordt voorgelegd. 


Opmerking 1: zonder proces-verbaal is de erkenning niet mogelijk!

Opmerking 2: de onbekwaamverklaring betreffende personen staat genoteerd in IT111 in het rijksregister, zo heb je hier een spoor van.

Er zijn geen andere uitzonderingen. Met andere woorden een meerderjarig of ontvoogd kind dat wilsbekwaam is heeft steeds het laatste woord of het erkend kan worden door moeder, vader of meemoeder.

2. Minderjarig en niet ontvoogd kind

De reeds bekende ouder (of de moeder bij een erkenning op voorhand) en het kind ouder dan 12 jaar moeten vooraf toestemmen.(Artikel 329bis §2 burgerlijk wetboek)
De toestemming van het kind ouder dan 12 jaar is niet vereist indien:

  • Een proces verbaal van de rechtbank wordt voorgelegd waarin geoordeeld wordt dat het kind geen onderscheidingsvermogen heeft.

Geen toestemming van de reeds bekende ouder of kind?

Als de reeds bekende ouder of het kind of de moeder bij een erkenning op voorhand niet willen toestemmen, kan de erkenner hen dagvaarden.
De rechtbank probeert te verzoenen en ontvangt de nodige toestemmingen.
Als de verzoening mislukt beslist de rechtbank de erkenning toe te staan of niet. (Artikel 329bis §2 burgerlijk wetboek)

De erkenning kan dan gebeuren met een uitgifte van het vonnis van de rechtbank waarin het verzoek wordt toegestaan. De reeds bekende ouder en het kind ouder dan 12 jaar hoeven niet aanwezig te zijn om de erkenning op te maken.

3. Geen bekende ouder?

Als er geen bekende ouder is of de reeds bekende ouder is overleden, is vermoedelijk afwezig, kan onmogelijk zijn wil te kennen te geven of is wilsonbekwaam dan kan de erkenning opgesteld worden.(Artikel 329bis §3 burgerlijk wetboek)

Volgende twee mogelijkheden:

  • de wettelijk vertegenwoordiger van het kind en het kind ouder dan 12 jaar stemmen vooraf toe in deze erkenning. De erkenning wordt opgemaakt en heeft onmiddellijk gevolgen.
  • de ambtenaar van de burgerlijke stand brengt een afschrift van de erkenningsakte ter kennis aan de wettelijk vertegenwoordig en het kind ouder dan 12 jaar.
 De wettelijk vertegenwoordiger of het kind kunnen binnen zes maanden na de kennisgeving de vernietiging instellen. De griffie brengt de ambtenaar van de burgerlijke stand op de hoogte als de vernietiging wordt ingezet. Totdat de termijn van zes maanden verstreken is of totdat de de vernietiging wordt afgewezen, kan de erkenning niet worden tegengeworpen aan het kind en aan zijn wettelijke vertegenwoordiger die er zich niettemin op kunnen beroepen.

Met bericht van de griffie dat een vernietiging werd ingezet, wacht de ambtenaar van de burgerlijke stand tot dat de rechter een uitspraak doet over de vernietiging van de erkenning.

Erkenning

Het volgende schema toont met welke zaken je rekening moet houden om een erkenning op te stellen.
Erkenning

Wanneer kan een erkenning moederschap?

Een moeder kan haar kind erkennen als er geen moeder vermeld is in de geboorte of als de geboorteakte niet bestaat. (Artikel 313§1 burgerlijk wetboek)

Wanneer kan een erkenning vaderschap?

Een vader kan zijn kind erkennen als er geen vermoeden van vaderschap vaststaat en er geen meemoederschap vaststaat. (Artikel 319 burgerlijk wetboek)

Wanneer kan een erkenning meemoederschap?

Een meemoeder kan haar kind erkennen als er geen vermoeden van meemoederschap vaststaat er er geen vaderschap vaststaat.(Artikel 325/1 burgerlijk wetboek en Artikel 325/4 burgerlijk wetboek)

Meerdere erkenningen?

Als meerdere vaders hetzelfde kind erkend hebben, heeft alleen de eerste erkenning gevolgen. Als deze erkenning vernietigd wordt heeft de volgende erkenning gevolgen. Idem voor erkenning door verschillende meemoeders.
Het is niet mogelijk een vaderschap vast te stellen door erkenning als er reeds een meemoeder vaststaat. Het is evenmin mogelijk om een meemoederschap vast te stellen door erkenning als er reeds vader vaststaat.
Toch voorziet de wet dat als een kind erkend wordt door een vader en een meemoeder dat alleen de eerste erkenning gevolgen heeft. (Artikel 329 burgerlijk wetboek)

Huwelijksbeletsel

De erkenning is niet mogelijk indien er een huwelijksbeletsel bestaat tussen de erkenner en de bestaande ouder waarvoor de Koning geen ontheffing kan verlenen. Tenzij het huwelijk waardoor dat beletsel is ontstaan, nietig werd verklaard of werd ontbonden door overlijden of door echtscheiding. (Artikel 313§2 burgerlijk wetboek, Artikel 321 burgerlijk wetboek en Artikel 325/5 burgerlijk wetboek)

Dit betekent dat een erkenning niet mogelijk is door:

  • een bloedverwant in rechte opgaande en neerdalende lijn van de reeds bekende ouder
  • een zus of broer van de reeds bekende ouder.

Erkenning meedelen aan de echtgenoot van de erkenner

Als de erkenner gehuwd is (met een andere persoon dan de reeds bekende ouder) moet de erkenning betekend worden aan de echtgenote/echtgenoot door een afschrift van de erkenningsakte aangetekend op te sturen. Dit kan een afschrift van de geboorteakte zijn indien de erkenning in de geboorteakte plaatsvond.

De omzendbrief van 7 mei 2007 raadt aan om de datum van deze betekening in het zwart in de rand van de akte te noteren.

Tenzij de procureur des Konings van je arrondissement dat vraagt, heeft het geen zin om aan de procureur te betekenen als je geen adres kent van de echtgenoot van de erkenner. Noteer de datum van het feit dat je de niet kon betekenen in het zwart in de rand van de akte.

Als de erkenning betekend moet worden telt de datum van betekening als startdatum voor de termijn van een jaar die de ouders hebben om na de erkenning een verklaring naamsverandering op te stellen.

Voorwaarden

De voorwaarden voor de erkenning zijn voor moeder, vader en meemoeder identiek. De voorwaarden bepalen wie er moet toestemmen in de erkenning.
(Artikel 329 bis burgerlijk wetboek)
Zie Voorwaarden

Authentieke akte

Een erkenning kan gebeuren in de akte van geboorte of in een authentieke akte, maar niet in een testament. (Artikel 327 burgerlijk wetboek)
Een authentieke akte kan zowel een akte van de burgerlijke stand zijn als een akte opgesteld door een notaris.

Erkenning op voorhand

De erkenning kan gebeuren te gunste van een verwekt kind. De termijn van minstens 6 maanden zwangerschap die vaak nog toepast wordt is gebaseerd op een zeer oude omzendbrief die niet meer strookt met de huidige invulling van het burgerlijk wetboek.
In de praktijk maakt de ambtenaar van de burgerlijke stand een erkenningsakte op met een attest van de dokter of gynaecoloog waarin staat dat de moeder zwanger is. (Artikel 328§3 burgerlijk wetboek)

Overleden kind

Een overleden kind kan erkend worden indien:

  • het kind zelf reeds afstammelingen heeft nagelaten
  • binnen het jaar na zijn geboorte (Artikel 328§3 burgerlijk wetboek)

Minderjarige erkenner

De erkenning kan gebeuren door een ontvoogde minderjarige en door een niet-ontvoogde minderjarige met onderscheidingsvermogen.(Artikel 328§1 burgerlijk wetboek)

Onbekwaam

Een persoon die onbekwaam verklaard werd om een kind te erkennen kan alsnog erkennen met machtiging van de vrederechter. (Artikel 328§2 burgerlijk wetboek)
De onbekwaamverklaring betreffende personen staat genoteerd in IT111 in het rijksregister, zo heb je hier een spoor van.

Abonneren op RSS - erkenning